Weblog van Chrétien Breukers

Shūsaku Endō (遠藤 周作 Endō Shūsaku)

Posted in Dagboek, Lezen by Chrétien Breukers on 07/01/2019

Foto: Peter Owen, publisher

Vier boeken las ik van Shūsaku Endō. In volgorde: StilteDe SamoeraiJezus: het verhaal van een leven (alle drie bij Kok verschenen) en Het meisje dat ik achterliet (niet lang geleden verschenen bij Van Oorschot). Zijn boeken hebben hetzelfde effect op me als de films van Yasujiro Ozu – het verhaal is redelijk eenvoudig en wordt behoorlijk lang uitgesmeerd, en toch volg je het ademloos. Tot je de laatste bladzijde hebt omgeslagen / het laatste beeld hebt gezien. Stilte kocht ik op het vliegveld in Eindhoven, omdat mijn vlucht vertraging had. Die vertraging liep op tot drie uur en toch miste ik mijn vlucht bijna. Ik las.

De beste boeken zijn zo gemaakt, dat het lijkt alsof er iemand naast of tegenover je zit en je een verhaal vertelt. Dat verhaal kan alle kanten op. Soms is het een ‘klassiek’ verhaal, soms is het een verhaal dat in stukken werd gebroken, soms is het een verhaal dat wordt geschreeuwd, of gefluisterd. Als het een goed verhaal is, wil je het horen. De stijl van de auteur is belangrijk, maar niet, zoals Gustave Flaubert zei, het belangrijkst. Er is een geheim ingrediënt X dat voor de scheiding tussen meesterwerken en vervelende werken zorgt.

Ik merk steeds vaker dat er meesterwerken zijn (aardig wat, helaas zijn ze zeldzaam) en voor de rest: is er niet veel. Het onbevangen lezen van vroeger is daarmee definitief voorbij. Jammer. Hoewel, het bespaart je aardig wat uren die je anders met de middelmaat had doorgebracht. Ik ben niet zozeer strenger geworden, ik ben gevoeliger. Alleen weet ik niet precies voor wat. Voor de boeken van Endo in elk geval wel, net als voor de films van Ozu. Ik zou bijna Japans gaan leren om Endo’s boeken allemáál te kunnen lezen, net zoals Maart ’t Hart een beetje Zweeds leerde om Hjalmar Söderbergs onvertaalde werk te kunnen begrijpen. Maar Japans is denk ik moeilijker dan Zweeds.

Ondertussen verbaas ik me over de manier waarop Endo je een zeer eenvoudig verhaal in kan trekken, om je vervolgens niet meer los te laten. Hoe werkt dat, technisch gezien? Het ingrediënt X is niet terug te vinden. Het is er wel. Misschien moet je die boeken hardop voorlezen om ze helemaal te kunnen volgen. De leeservaring die zijn vier boeken me bezorgde, was groots, vergelijkbaar met een plotseling toeslaande en zich onmiddellijk verdiepende liefde. Een onverwachte liefde, want je gelooft van jezelf nooit dat een katholieke schrijver uit Japan die teweeg kan brengen. Er wachten me nog twee vertaalde werken én een boek of zes in het Engels. De liefde kan nog even razen.

2 Reacties

Subscribe to comments with RSS.

  1. leegschrift said, on 11/01/2019 at 9:12 pm

    Ik lees ook graag over Japanse cultuur. Dan wil je alles lezen van die auteur. . Het is dan een domper als je de latere boeken toch niet okay vindt. Ah wat een teleurstelling.

  2. Chrétien Breukers said, on 11/01/2019 at 9:19 pm

    Vallen die andere boeken tegen? Ik heb ze iig al gekocht, en wacht het nog even af dus.


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: